บทคดยอ การศกษาภาคตดขวางเชงบรรยายในครงน เพอทดสอบทฤษฎความรสกไมแนนอน ในความเจบปวยเพอทำนายคณภาพชวตของผปวยมะเรงบรเวณศรษะและคอ ตวแปรทศกษา ประกอบดวย ประสบการณการเกดอาการ การปฏบตกจกรรมทางศาสนาพทธ ความรสกไมแนนอน ภาวะซมเศรา และคณภาพชวต ผเขารวมการวจยคอผปวยมะเรงบรเวณศรษะและคอ จานวน 240 คน จากโรงพยาบาล 5 แหงในกรงเทพมหานคร ประเทศไทย เครองมอทใชประกอบดวย แบบประเมนเกยวกบการนกคดและการจำ แบบสอบถามขอมลสวนบคคล แบบสอบถามประสบการณเกยวกบอาการ แบบวดการปฏบตกจกรรมทางพทธศาสนา แบบสอบถามภาวะซมเศรา และแบบสอบถามคณภาพชวต รปแบบทสรางขนไดรบการทดสอบและปรบดวยโปรแกรมลสเรล 8.52 รปแบบทปรบแลวมความสอดคลองกบขอมล และอธบายความแปรปรวนของตวแปร ความรสกไมแนนอน ภาวะซมเศรา และคณภาพชวตไดเปนสวนใหญ ผลการศกษาพบวา ประสบการณการเกดอาการ มอทธพลทงโดยตรงทางบวกตอความรสกไมแนนอน และมอทธพลทางออมตอภาวะซมเศราและคณภาพชวตผานความรสกไมแนนอน นอกจากนความรสกไมแนนอนมอทธพลโดยตรงทางลบตอคณภาพชวต และอทธพลโดยตรงทางบวกตอภาวะซมเศรา การปฏบตกจกรรมทางศาสนาพทธมอทธพลโดยตรงทางบวกตอคณภาพชวตถงแมจะไมมนยสำคญทางสถต แตไมมผลทางออมตอความรสกไมแนนอนผานประสบการณการเกดอาการและไมมผลทางออมตอภาวะซมเศราและคณภาพชวตผานความรสกไมแนนอนผลการศกษาในครงนชวยในการจดการกบอาการและความรสกไมแนนอน ซงสงเสรมใหสามารถปองกนหรอลดความซมเศรา และเพมคณภาพชวตของผปวยมะเรงบรเวณศรษะและคอได คำ สำคญ: การทดสอบทฤษฎ ความรสกไมแนนอน คณภาพชวต มะเรงบรเวณศรษะและคอ Abstract : This cross - sectional descriptive study tested the Uncertainty in Illness Theory to determine factors influencing quality of life among Thais with head and neck cancer . The selected variables were symptom experience , Buddhist practices , uncertainty , depression , and QOL . A sample of 240 head and neck cancer patients was recruited from five hospitals in Bangkok . The instruments included a : Set Test ; Demographic Questionnaire ; Modified Symptom Experience Scale ; Buddhist Practices Scale ; Community version of Mishel’s Uncertainty in Illness Scale ; Center for Epidemiologic Studies Depression Scale ; and , Version 4 of the Functional Assessment of Cancer Therapy - General Scale . The hypothesized model was tested using LISREL 8.52 . The model fit the empirical data and explained the majority of the variance in uncertainty , depression and quality of life among the subjects . Symptom experience had a positive impact directly on uncertainty and indirectly on depression and QOL , mediated through uncertainty . On the other hand , uncertainty had a negative impact on quality of life , but a positive impact on depression . Buddhist practices had a positive , although non - significant , impact on QOL , but did not have an indirect effect either on uncertainty through symptom experience or on depression and QOL through uncertainty . These findings may help in managing symptom experience and uncertainty , contribute to preventing and reducing depression , and enhance QOL in patients with head and neck cancer . Key words : theory testing , uncertainty , quality of life, head and neck cancer